INTERVIEW

Zo snel mogelijk van boer naar bord

Coöperatie Boerenhart:dé korte voedselketen in de Gelderse Vallei


Hoe kan een bankier zonder kaplaarzen boeren in de Gelderse Vallei helpen? Het klinkt als een raadsel, maar het antwoord is eenvoudig: met een coöperatie. Vier jaar geleden richtte voormalig Rabobankmedewerker Pieter Vink samen met René van der Wee (Van der Wee Grootverbruik) en lokale boeren de coöperatie Boerenhart op. De aangesloten boer verdient een dikkere boterham en de klant weet zeker waar zíjn boterham – en alles wat erop ligt – vandaan komt.


Een Veluws brood, beenham van het Vallei Varken uit Putten en een blij ei uit Voorthuizen. Consumenten hebben steeds vaker trek in lokaal, maar ook boeren werken steeds vaker samen op dat niveau. In april 2014 richt Pieter Vink samen met vijf boeren, Gebiedscoöperatie O-gen, Rabobank Woudenberg-Lunteren, Gemeente Ede en Van der Wee Grootverbruik coöperatie Boerenhart op.

Pieter Vink

Eerlijk

Vink: “De agrarische sector in Nederland staat onder druk. Boeren hebben een provinciaal imago en krijgen lang niet altijd een eerlijke prijs voor hun product. Door mijn werk bij de Rabobank had ik veel contact met boeren uit de regio. Ik ken de vraagstukken waar zij als ondernemer tegenaan lopen.” Als Vink ontdekt dat er animo is voor onderlinge samenwerking, besluit hij er vol voor te gaan. Vink: “Ik nam afscheid van de bank. Zo is Boerenhart geboren.”

Soortgelijk

De samenwerking zoals die in de Gelderse Vallei is niet uniek. Overal in het land duiken soortgelijke initiatieven op. De meesten gaan zonder subsidie uiteindelijk kopje onder. Vink: “Voor de levensvatbaarheid van deze coöperatie zijn twee elementen cruciaal: vertrouwen en logistiek

Roel van Dijk

Logistiek

Iedere ochtend vertrekken twee chauffeurs met hun vrachtwagens vanuit Scherpenzeel. Hun route voert langs de producten van Boerenhart: inmiddels zijn het er twintig. Zij zetten de producten klaar die de vorige dag zijn besteld, de chauffeur laadt in en rijdt verder. Vink: “Goede logistiek is de sleutel voor het succes van Boerenhart. Kortgezegd: we zijn altijd in de buurt. Harderwijk is het verste weg: vijfendertig minuten vanaf Scherpenzeel. Als een hotel, ziekenhuis of cateringbedrijf onverwachts iets extra nodig heeft, staan we dus heel snel weer op de stoep.”

Boer zoekt klant

Het tweede deel van de route voert de chauffeurs langs de afzetmarkt. Allemaal hebben ze hun eigen drijfveren voor de lokale keuze. Peter Verburgh van Hoge Veluwe Catering werkt zoveel mogelijk met producten uit de omgeving. Momenteel ontwikkelt hij een speciale Boerenhartlunch. Het lokale mes snijdt volgens hem aan twee kanten. “Ons moederbedrijf, Partycentrum De Molen, onderscheidt zich door verantwoord ondernemen. We willen boeren bijvoorbeeld meer kansen geven in de lokale voedselketen. Er zitten hier zoveel voedselverstrekkende en -producerende bedrijven. Het zou zonde zijn als wij daar geen gebruik van maken.”

Gerald Deetman

Kneusjescake

Er is nog een reden waarom Verburgh zoveel mogelijk met lokale producten werkt. “Zo dragen we bij aan de bewustwording rondom gezonde en bewuste voeding. Dankzij Boerenhart hebben we minder waste, omdat ze dagelijks vers leveren.” Verspilling verlagen is belangrijk punt op de agenda. Daarom werkt het bedrijf niet alleen met lokale producten, maar ook met ‘lelijke’. Verburgh: “Van gebutste appels maken we kneusjescake. We hebben kromme worteltjesquiches, gedeukte tomatentapenade en lelijke toastjes. De smaak zit vanbinnen. En als het van dichtbij komt, is het niet alleen heerlijk, maar ook eerlijk.”

Vertrouwen

Zo ziet Pieter Vink dat ook. De oprichter van Boerenhart benadrukt nog één ding: de korte voedselketen bestaat bij de gratie van vertrouwen. “Veel boeren hebben al vaker meegedaan aan dit soort initiatieven, met minder succes. Ook klanten hebben vaak vooroordelen: ze denken dat de inkoop lokaal duurder is. Dat hoeft niet zo te zijn. Aan ons de taak om beide partijen ervan te overtuigen dat samenwerken werkt. Als steeds meer mensen erin geloven, groeit ook de naamsbekendheid.” En wat de boer kent, vertrouwt ‘ie wel.

Peter Verburgh

De korte voedselketen: goed voor iedereen


In de voedingsindustrie is steeds meer aandacht voor de zogenaamde ‘korte keten’, waarbij de boer een betere prijs voor zijn product krijgt omdat een aantal schakels in het proces worden weggelaten. Wat levert die korte keten nu precies op?

In kortere, regionale voedselsystemen hebben boeren en burgers de prijs en kwaliteit van hun voedsel meer in eigen hand.

De korte keten biedt boeren, burgers, instellingen, bedrijven en gemeentelijke overheden meer ruimte om eigen initiatieven te ontplooien, bijvoorbeeld op het gebied van duurzaamheid en dierenwelzijn.

Boeren die lid worden van een coöperatie, moeten vaak voldoen aan kwaliteitseisen. Leden van Boerenhart ondernemen bijvoorbeeld maatschappelijk verantwoord en focussen op duurzaamheid.

De korte logistieke lijnen zijn aantrekkelijk voor klanten die dagelijks flexibel willen inkopen. Daarnaast verlaagt lokale logistiek de uitstoot van schadelijke gassen.