Project CooL

Coaching op leefstijl voor volwassenen in de participatiewet

Sporten leidt tot betere werkprestaties, dat is bewezen. Maar wat als je geen werk hebt én je niet fit in je vel zit? Dan lijkt de cirkel lastiger te doorbreken. Precies daar heeft de nieuwe training CooL een antwoord op. Met dit leefstijlprogramma gaan volwassen die ernstig overgewicht hebben en in de participatiewet zitten twee jaar lang werken aan een gezonde leefstijl, zodat ze beter in hun vel zitten en meer kans hebben op een duurzame arbeidsmarktparticipatie.

Training CooL is een samenwerking waarbij Werkkracht, Sportservice Ede en Premium Health Club Ede de handen ineengeslagen hebben. De drie organisaties werken vanuit hun eigen specialismen en vullen elkaar hierin aan. Sinds januari 2019 wordt de leefstijlcoach in dit programma vergoed door de zorgverzekeraar.

Commitment

Manon is Buurtsportcoach en Leefstijlcoach bij Sportservice Ede en voert de individuele- en groepsgesprekken met de deelnemers. Manon vertelt: “CooL is één van de drie gecombineerde leefstijlinterventies in Nederland. Het is een bestaand programma voor mensen met overgewicht, maar wij hebben het in Ede aangepast voor een specifieke doelgroep, namelijk mensen in de participatiewet. Normaal gesproken vinden er binnen dit programma alleen themabijeenkomsten en individuele gesprekken plaats, waarin deelnemers tips krijgen over een gezondere leefstijl. Wij hebben dit programma uitgebreid met bewegen erbij. We geloven namelijk dat deze combinatie effectiever is.”

Intakegesprek

Henk, Trajectbegeleider bij Werkkracht, voert samen met Esther de intakegesprekken met de deelnemers. “Als we een groep hebben brengen we ze eerst bij elkaar. Daar leggen we uit wat het traject inhoudt en vragen we deelnemers naar hun motivatie. Dit is belangrijk, want ze moeten hier immers wel twee jaar lang aan werken. Ze moeten zelf doelen stellen en hier ook thuis mee aan de slag gaan. Als het enthousiasme er is dan gaan ze het traject in. Ze moeten dan eerst naar de huisarts om een officiële doorverwijzing te krijgen. Deze zorgt ervoor dat het vergoed wordt.”

Bouwen aan vitaliteit

In een groep, bestaande uit ongeveer twaalf personen, gaan deelnemers twee jaar lang aan de slag met hun gezondheid. Manon licht toe: “Tijdens de eerste maanden volgen de deelnemers een basisprogramma, waarin ze kennis opdoen en ervaren hoe dingen anders kunnen. Zo leren we ze bijvoorbeeld te kijken naar de ingrediënten op verpakkingen of etiketten van voedingsmiddelen. Wat zit erin en waar moet je op letten? Daarnaast bewegen ze standaard twee keer per week bij Premium Health Club. Hier maken ze kennis met verschillende beweegvormen en raken de deelnemers de nodige kilo’s kwijt. Na drie maanden is er een meetmoment en kunnen de deelnemers een keuze maken voor een vervolg beweegaanbod in Ede. Voor de één is dit zwemmen, voor de ander wandelen en weer een ander gaat actief fitnessen. Tijdens de gesprekken stellen we samen doelen waar de deelnemers actief mee aan de slag gaan. Voor de één kan gaan ontbijten al een stap zijn, terwijl dit voor de ander minder cola drinken is.”

Sportprogramma

Claudia is Sportinstructeur bij Premium Healthclub en sport met de deelnemers. “Iedere maandag en donderdag doet iedereen hetzelfde programma. Eén keer per week wandelen we en de andere dag bewegen we in de sportschool. Daar maken ze kennis met verschillende elementen, zoals krachttraining, boksen en core-training. Wandelen doen we bewust, want dat is wat iedereen kan. We merken dat iedereen het leuk vindt!” Verder in het traject is het de bedoeling dat de deelnemers hun eigen keuze maken en de sport gaan doen die ze leuk vinden. “Je merkt dat ze door blijven gaan. Soms bij ons, maar ook geregeld samen. Zo is er zelfs al een wandelclubje ontstaan.”

Samen sterk

Het groepsgevoel is niet alleen terug te zien in het samen sporten, maar ook in de steun die deelnemers aan elkaar hebben. Henk: “Deelnemers willen graag, maar hebben een stok achter de deur nodig. In een groep ontstaat er een eigen dynamiek. Daarnaast ontstaan er nieuwe contacten, die ervoor zorgen dat ze elkaar kunnen helpen. De groep werkt echt versterkend.”

Meetbaar resultaat

Het traject is bedoeld om mensen met overgewicht beter in hun vel te laten zitten én meer kans te geven op een succesvolle re-integratie. Pieter, Trajectbegeleider bij Werkkracht, ziet dat het programma zeker zijn vruchten afwerpt: “Ik heb een vragenlijst met vragen over ziekteverzuim en over hoe iemand in z’n vel zit, uitgedrukt in een cijfer. Je ziet duidelijk verschil tussen de nulmeting en de eindmeting hierin; de eindmeting scoort beduidend hoger. Maar ook zien we dat de vorm van participatie toeneemt, bijvoorbeeld door vrijwilligerswerk. Er is zelfs iemand die aan betaald werk is gekomen. Nu zeg ik niet dat het enkel door dit traject komt, maar wat ik wel zie is dat er meer in beweging komt als je één ding in beweging brengt.”

Manon vult aan: “Natuurlijk meten we het succes door een nulmeting en eindmeting op de weegschaal, maar het gaat om veel meer dan dat. Ikzelf ben niet gefocust op het cijfer op de weegschaal, maar juist op wat er bereikt is: beweegt iemand nu wel, kijkt iemand nu wel op een etiket? Het is fantastisch om te zien dat deelnemers in de eerste groep eerst amper 500 meter konden lopen en nu wel anderhalf uur achter elkaar lopen! Er is zelfs al iemand begonnen met naar haar werk lopen. Het is bijzonder om te zien dat het op die manier werkt.”

Claudia ziet ook op sportgebied mooie resultaten: “Ik zie dat mensen een gevoel van overwinning hebben. Voor sommige mensen was actief bewegen -laat staan de sportschool- een enorm grote stap. Nu beseffen ze: ik heb getraind, ik heb mijn leefstijl aangepast. Ik zie dat stukje trots.”

Pilot

De eerste groep was een pilot voor het trainingsprogramma, waar Esther zelf ook aan mee heeft gedaan. “Ik heb bewust meegedaan om kennis te maken met het programma en te ervaren wat onze medewerkers meemaken. Zelf heb ik ook een tijd niet gesport, dus het was voor mij een extra mooie kans. En met effect! Nog steeds wandel ik elke zondag met mijn collega; soms wel uren achter elkaar. Ik heb gemerkt dat het motiveert. Door project CooL ben ik echt weer gaan sporten. Mijn mindset ging om. Je komt in een flow terecht.”

Tweede groep

Aan het eind van deze maand gaat de derde groep van start. Maar ook de deelnemers die het traject voltooid hebben blijft in the picture. Pieter: “Wij volgen het traject van de mensen wel. We vinden het belangrijk dat mensen ermee doorgaan.”

Uitbreiden in de toekomst

Pieter hoopt dat het programma in de toekomst nog verder uit kan breiden. “Het lijkt mij mooi als we ook verder uitbreiden dan alleen voor mensen met overgewicht. In de participatiewet zie je veel mensen met psychische problematiek. Bewegen is óók voor deze doelgroep enorm van belang. Je maakt geluksstofjes aan, je bent onderdeel van een groep én je hebt weer een doel voor de dag. We zijn in ieder geval al erg blij dat we dit project met elkaar hebben kunnen opzetten. Ik denk dat dit project een mooi voorbeeld is van samenwerken in de regio.”

Ook persoonlijk kennismaken?

Pieter Schortemeijer

Werkkracht Ede

Ester van de Groep

Werkkracht Ede

Claudia Schouten

Premium Healthclub Ede

Manon Bouwman

Sportservice Ede

Dit artikel delen